Thư viện thuật ngữ / Dựng video

Dolly zoom là gì?

Còn gọi: hiệu ứng Vertigo, vertigo effect, zolly, trombone shot, contra zoom

Dolly zoom là kỹ thuật vừa di chuyển máy tiến hoặc lùi vừa zoom ngược chiều để chủ thể giữ nguyên kích thước trong khung, trong khi hậu cảnh co lại hoặc giãn ra, tạo cảm giác chóng mặt, choáng váng.

Ảnh minh hoạ Dolly zoom (hiệu ứng Vertigo): hai khung đầu và cuối của dolly zoom: nhân vật cùng kích thước, hậu cảnh co giãn rõ rệt, kèm sơ đồ máy lùi trong khi zoom vào
Hai khung đầu và cuối của dolly zoom: nhân vật cùng kích thước, hậu cảnh co giãn rõ rệt, kèm sơ đồ máy lùi trong khi zoom vào

Hiểu kỹ hơn

Kỹ thuật được biết đến rộng rãi qua phim Vertigo (1958) của Alfred Hitchcock, sau đó là cảnh trên bãi biển trong Jaws (1975). Ví dụ: lùi máy ra xa đồng thời zoom vào, nhân vật giữ nguyên cỡ nhưng hậu cảnh như kéo sát lại. Cần ống zoom, ray hoặc gimbal di chuyển đều, và phối hợp tốc độ zoom khớp với tốc độ di chuyển; thường phải tập vài lần. Hiệu ứng mạnh nhất khi có nhiều lớp hậu cảnh để thấy phối cảnh thay đổi. Dùng cho khoảnh khắc nhân vật nhận ra điều quan trọng, sợ hãi hoặc mất phương hướng. Một số điện thoại và app có chế độ dolly zoom tự động bằng cắt cúp kỹ thuật số.