Tin sáng tạo quốc tế 19/10: Ciel, kiểu chữ thư pháp đan nút đoạt Best of Show

Ciel của Production Type: chữ hoa đan nút trong ô vuông, Best of Show tại European Design Awards 2026; nhận diện Nature Museum, Galopain; concept art. Thêm AI: Krea 3, Gemini Notebook.

Bản tin ColorME Newsroom hôm nay dành nhiều chỗ cho chữ và nhận diện. Mở đầu là Ciel, kiểu chữ của xưởng Production Type (Paris) do Léa Bruneau thiết kế: chữ hoa đan nút như thêu, nhốt trong những ô vuông bằng nhau, vừa được trang cảm hứng Abduzeedo giới thiệu lại sau một năm gom giải, trong đó có Best of Show hạng mục Graphic tại European Design Awards 2026. Tiếp theo là bộ nhận diện mới của Nature Museum ở Chicago do studio Span làm, với bảng bảy màu đặt tên theo hoa cỏ thảo nguyên; bộ nhận diện kiểu bản thảo thời Trung cổ cho Galopain, một tiệm bánh mì tự gọi mình là "quán bánh mì nóng", của nhà thiết kế Charline GROEN; và câu chuyện nghề của Isabella Nalin Fais, hoạ sĩ concept art người Brazil, kèm những khung hình vẽ trong Photoshop. Phần AI và công nghệ có Krea 3, mô hình sửa ảnh mới của Krea, và ba tính năng ôn tập mới trong Gemini Notebook.

1. Ciel: kiểu chữ thư pháp đan nút của Production Type, đoạt Best of Show tại European Design Awards 2026

Đây là gì. Ciel là một họ chữ của Production Type, xưởng thiết kế chữ có trụ sở ở Paris và Thượng Hải. Người vẽ là Léa Bruneau, nhà thiết kế chữ chính (Senior Type Designer) của xưởng. Theo trang giới thiệu Ciel của Production Type, họ chữ ra mắt ngày 22/10/2025 và gồm hai nhánh: Ciel với năm độ đậm từ ExtraLight tới ExtraBold, và Ciel Initials gồm ba kiểu chữ hoa trang trí. Ngày 17/10, Abduzeedo giới thiệu lại Ciel; trang của xưởng liệt kê các giải năm 2026: Best of Show hạng mục Graphic và giải Vàng tại European Design Awards, Award of Excellence của Communication Arts, STA100 của Society of Typographic Arts, và vào chung kết Type Directors Club.

"Nhìn trước, đọc sau". Production Type mô tả Ciel bằng một câu: chữ để được nhìn thấy trước khi được đọc. Bộ xương của chữ đi ra từ thư pháp Copperplate của Anh, lối viết bằng ngòi nhọn với nét thanh nét đậm tương phản mạnh, nhưng độ nghiêng được giữ rất tiết chế nên tổng thể vẫn ngay ngắn, thậm chí hơi nghiêm. Phần trang trí nằm ở ba kiểu chữ hoa đan nút (interwoven capitals): mọi ký tự bị "nhốt" trong cùng một ô vuông có độ rộng bằng nhau, giống chữ đơn cách (monospace), và chính giới hạn đó khiến các vòng nét phải xoắn, gập, đan vào nhau dày đặc. Xưởng gọi đây là kiểu chữ nằm ở biên giới giữa chữ và hình, nơi phần trang trí không phải thứ thêm vào cho đẹp mà chính là điều kiện để chữ có nghĩa.

Dùng vào đâu. Theo Production Type, các kiểu cơ bản của Ciel đủ sức dựng tiêu đề, đoạn văn ngắn và trình bày biên tập (editorial) nghiêm túc; còn bộ chữ hoa trang trí sinh ra để chiếm chỗ: chữ hoa đầu đoạn (drop cap), tên sách, poster, bìa sách, thậm chí chữ khắc trên kiến trúc. Abduzeedo để ý thêm bộ chữ số cũng được vẽ cùng tinh thần, giữ lại cả các điểm dựng hình như một phần của hình dáng. Chỉ đạo nghệ thuật cho đợt ra mắt do Charly Derouault và chính Léa Bruneau đảm nhận, có Hugo Scholl hỗ trợ. "Với Ciel, tôi muốn khám phá xem việc làm phức tạp dần những chữ cái vốn đơn giản sẽ dẫn mình tới đâu", Bruneau viết trên trang của xưởng.

Bài học cho người học thiết kế. Ciel là ví dụ rõ về việc một ràng buộc chặt (mọi chữ cùng một ô vuông) lại đẻ ra sự phong phú, thay vì bóp nghẹt nó. Khi tập vẽ chữ hay làm logo chữ, bạn có thể thử đúng cách này: chọn một khung cố định, một lưới, rồi đẩy nét chữ tới giới hạn của khung. Với bài poster hay bìa sách, hãy để ý cách Ciel tách vai: chữ hoa trang trí dùng rất ít, ở vị trí nổi bật nhất, còn phần chữ đọc dùng kiểu cơ bản để không rối mắt. Ciel là font thương mại, bán theo giấy phép trên trang của Production Type, có các định dạng OTF, TTF, WOFF và WOFF2; xưởng có cho tải bản PDF giới thiệu (specimen) để xem toàn bộ ký tự. ColorME chưa thử font này.

2. Nature Museum ở Chicago đổi nhận diện: bảng bảy màu đặt tên theo hoa cỏ thảo nguyên, biểu tượng vừa là bướm vừa là hoa

Đây là gì. Peggy Notebaert Nature Museum, thuộc Chicago Academy of Sciences, là bảo tàng lâu đời nhất của Chicago, kết nối người dân với thiên nhiên và khoa học từ năm 1857. Sau một kế hoạch chiến lược mới, bảo tàng nhờ nhóm của Nick Adam ở studio Span (Chicago) làm mới bộ nhận diện vốn gần như không đổi suốt 20 năm. Theo trang dự án của Span, bộ nhận diện lấy cảm hứng từ thảo nguyên bản địa của bang Illinois và phải nói chuyện được với cả hai nhóm: khách tham quan cuối tuần và giới nghiên cứu khoa học. Ngày 17/10, Abduzeedo giới thiệu dự án; Span ghi dự án đã thắng STA 100 năm 2025.

Chữ. Logo chữ dùng Tonka, kiểu chữ của Céline Hurka, có chân nét loe ra (flaring stems) gợi cảm giác lịch sử và hữu cơ, hợp với một bảo tàng hơn 160 năm tuổi làm về thiên nhiên. Dòng PEGGY NOTEBAERT nằm trên, NATURE MUSEUM xếp hai tầng ở giữa, còn OF THE CHICAGO ACADEMY OF SCIENCES làm chân đế. Kiểu chữ đi kèm là New Atten của Miles Newlyn, một kiểu không chân nhân văn (humanist sans) mà theo Span được lấy cảm hứng từ giọng nói của nhà tự nhiên học David Attenborough. Abduzeedo khen nhất chi tiết con dấu tròn: chữ NATURE MUSEUM chạy vòng quanh biểu tượng, như con dấu của một trạm nghiên cứu thực địa.

Màu và biểu tượng. Theo Abduzeedo, "ngôi sao thật sự" là bảng màu: bảy ô màu đặt tên theo cây cỏ thảo nguyên, có ghi mã PMS trên bảng hệ thống. Catalpa (xanh lá) và Evergreen (xanh đậm) giữ khung, Columbine (hồng), Aster (xanh dương) và Compass (vàng) làm nhiệm vụ "hét to", còn Milkweed (kem) giữ cho chữ dễ đọc khi đặt lên trên. Biểu tượng trừu tượng có thể đọc là bướm, hoa hoặc mây, và được dùng theo ba cách: đứng riêng như một dấu hiệu, làm "ống kính" cắt khung ảnh chụp, hoặc lặp lại thành hoạ tiết nền. Ngoài nhận diện, Span làm lại website, biển chỉ dẫn và ấn phẩm cho bảo tàng và cửa hàng của bảo tàng.

Bài học cho người học thiết kế. Cách Span đặt tên màu theo loài hoa thật là một mẹo nhỏ đáng học: tên màu có câu chuyện thì cả khách hàng lẫn đội làm việc đều dễ nhớ và dùng đúng hơn so với "xanh 01, xanh 02". Khi làm bài nhận diện, bạn có thể bắt đầu từ một nguồn cảm hứng cụ thể (ở đây là thảo nguyên Illinois), lấy màu từ ảnh chụp thật, đặt tên, ghi mã màu in, rồi chia vai rõ ràng: màu nào giữ khung, màu nào làm điểm nhấn. Abduzeedo nhận xét hiếm khi thấy một bảo tàng chịu "ồn ào" như vậy trong lần đổi nhận diện.

3. Galopain: tiệm bánh mì kiểu "quán bánh mì nóng" có nhận diện kiểu bản thảo Trung cổ, chữ hoa trang trí và cờ hiệu chiến trận

Đây là gì. Galopain không phải tiệm bánh kiểu Pháp quen thuộc: không có bánh mì baguette hay croissant bơ trên kệ. Tiệm tự gọi mình là "Taverne du pain chaud" (quán bánh mì nóng), và nhân vật chính là những ổ bánh nhà quê lên men chậm, làm từ các loại bột cổ không tinh chế. Nhà thiết kế Charline GROEN làm bộ nhận diện cho tiệm; ngày 17/10, Abduzeedo giới thiệu dự án, kèm đường dẫn tới trang dự án trên Behance. Thay vì phong cách quán cà phê tối giản lịch sự, GROEN lấy cảm hứng từ bản thảo viết tay thời Trung cổ, cờ hiệu chiến trận và con dấu mực hoàng gia, thời mà bánh mì là trung tâm của đời sống hằng ngày.

Logo và hai biểu tượng. Logo chữ Galopain là kiểu có chân nghiêng (italic serif) vẽ riêng, đổ về phía trước với độ căng của nét bút thư pháp: chữ G mở đầu bằng một đuôi vòng sâu, lòng chữ O cuộn thẳng vào thanh ngang của chữ P, và chữ N kết thúc bằng một nét đuôi dài. Bên cạnh logo, GROEN vẽ hai biểu tượng: một chữ G kiểu chữ hoa trang trí trong sách cổ (illuminated initial), chia thành các dải băng đen, đỏ thẫm và xanh coban đan vào nhau với chân nhọn như gai kiểu Gothic; và một bàn tay đeo găng cầm ngọn giáo, treo lá cờ đuôi én in chữ G kiểu blackletter.

Bao bì và ấn phẩm. Bảng màu được giữ rất chặt: đen, đỏ, xanh coban trên nền trắng và kem. Thay vì giấu đồ hoạ trên hộp bên ngoài, GROEN dán nhãn hình bầu dục và hình lá cờ thẳng lên vỏ bánh. Bộ ấn phẩm có tấm bưu thiếp chia đôi: một nửa là khối xanh lam đậm với dòng TAVERNE DU PAIN CHAUD xếp chồng bằng chữ có chân cao màu đen, chữ E có nét vòng thư pháp; nửa kia là ảnh tĩnh vật bánh mì chồng lên nhau. Giấy gói in hoạ tiết con dấu mực đen, đỏ, xanh lổn nhổn hạt như dấu đóng tay.

Vì sao đáng xem. Đây là một bài mẫu về việc để triết lý sản phẩm quyết định phong cách: tiệm làm bánh theo lối cổ, nên nhận diện cũng tìm về thời Trung cổ, và đi tới tận cùng ý tưởng ấy, từ chữ, biểu tượng tới cách in và cách dán nhãn. Với người học thiết kế bao bì hay làm nhận diện cho quán ăn, tiệm bánh, dự án này gợi ý một hướng khác hẳn kiểu tối giản trắng đen đang phổ biến: chọn một thời kỳ hay một chất liệu có câu chuyện, rồi để mọi chi tiết cùng kể câu chuyện đó.

4. Isabella Nalin Fais: hoạ sĩ concept art vẽ "nét cọ có nhịp điệu", dựng nền 3D rồi tô màu 2D

Đây là ai. Isabella Nalin Fais là hoạ sĩ phát triển hình ảnh (visual development) và concept art, lớn lên ở miền nam Brazil và hiện sống ở Paris. Ngày 18/10, Creative Bloq đăng bài phỏng vấn ngắn về con đường nghề của cô. Cô kể tuổi thơ giữa thiên nhiên và màu sắc rực rỡ đã ảnh hưởng tới cách chọn màu; phim hoạt hình cũ như Winnie the Pooh và phim stop-motion như Coraline là nguồn ảnh hưởng lớn. Vì thích nhạc cụ, cô nghĩ về nét cọ như có nhịp điệu, để mắt người xem "đọc" bức tranh theo một dòng chảy. Cô hay đưa yếu tố kể chuyện vào tranh, và đôi khi kết hợp 3D với 2D.

Dự án Pepo. Dự án mới nhất mà cô thấy gắn bó nhất là Pepo, một dự án xây dựng thế giới (world-building) về chú vịt nhỏ rời nhà để theo đuổi giấc mơ. Cô nói nó gợi lại sự ngây thơ của tuổi trẻ đầy tham vọng mà chưa biết mình sẽ đi về đâu, giống như khi cô rời nhà từ sớm để học hoạt hình. Theo chú thích trên Creative Bloq, khung hình Pepo dưới đây được vẽ hoàn toàn trong Photoshop, còn bản colour key (bản phác màu định không khí cho một cảnh) dùng cọ có texture với tuỳ chọn colour jitter, tức màu thay đổi ngẫu nhiên nhẹ theo từng nét.

Lời khuyên cho người mới. Việc có tiền đầu tiên của cô là một tranh minh hoạ cho bộ "stream pack" trên Twitch: một phòng ngủ phong cách lo-fi về đêm. Cô thừa nhận tranh không quá giỏi về kỹ thuật, nhưng người xem thích vì không khí và tông tím. Nếu được nói với bản thân lúc trẻ, cô sẽ khuyên hãy tự tin khi mắc lỗi: lúc mới bắt đầu, rất dễ nản vì kết quả, nhưng chính những lần hỏng làm mình giỏi lên; hãy tận hưởng quá trình rồi chuyển sang bức tiếp theo. Bước tiếp theo của cô là vẽ ngoài trời (plein air) nhiều hơn, luyện cho tranh dễ đọc và giản lược hơn. Với người học vẽ, bài học rõ nhất là cách cô kết hợp công cụ: dựng nền 3D (một bức khác của cô dựng nền trong Blender) để có phối cảnh và ánh sáng đúng, rồi vẽ đè 2D để giữ chất tay. Bạn có thể xem thêm tranh của cô trên ArtStation, theo đường dẫn ở cuối bài của Creative Bloq.

AI và công nghệ

Krea 3: mô hình sửa ảnh mới, chỉ đổi đúng phần được yêu cầu, xuất 2K và khớp mã màu hex

Krea, nền tảng tạo và sửa ảnh bằng AI, ra mắt Krea 3; Product Hunt ghi ngày 15/10. Trên trang giới thiệu Krea 3, hãng mô tả đây là mô hình được huấn luyện riêng cho việc sửa ảnh và "làm cho sản xuất": nó chỉ thay đổi đúng phần bạn yêu cầu, mỗi lần sửa mất dưới 8 giây, và xuất ảnh 2K gốc (ví dụ khung 2736 x 1536 px). Trang liệt kê các khả năng như sửa theo vùng (regional edits), khớp đúng một mã màu hex (bạn ghi mã màu, mô hình đổi màu đúng trên sản phẩm và chỉ trên sản phẩm), dùng ảnh tham chiếu, giữ nhất quán nhân vật, sửa bằng giọng nói, các bộ thiết lập sẵn và trình cắm (plugin). Krea ghi mô hình có thể gọi qua Krea API hoặc dùng trong ứng dụng Krea, và có mặt trong các công cụ như Photoshop, After Effects, Premiere Pro, DaVinci Resolve, Blender và ChatGPT. Hãng tự so sánh rằng Krea 3 nhanh hơn Nano Banana Pro 4 lần, và nhanh hơn, rẻ hơn GPT Image 2; đó là số liệu của chính Krea, chưa có phép đo độc lập. Với người làm ảnh sản phẩm hay ảnh quảng cáo, việc khớp mã màu thương hiệu và chỉ sửa đúng vùng là hai điểm đáng thử, nhưng hãy kiểm tra quyền sử dụng ảnh làm ra và đọc bảng giá trên trang trước khi dùng cho khách hàng. ColorME chưa thử.

Gemini Notebook có ba tính năng ôn tập: video tóm tắt 60 giây, bài tổng quan tương tác và thêm kiểu câu hỏi

Ngày 16/10, Google giới thiệu ba tính năng học tập mới trong Gemini Notebook, công cụ ghi chú và học tập dựa trên tài liệu của chính bạn. Thứ nhất là Short Video Overviews: tạo một video ngắn 60 giây để giải thích một khái niệm khó, xem nhanh trên điện thoại hoặc gửi cho bạn cùng lớp. Thứ hai là Interactive Learning Overviews, nằm trong mục Reports: khi bạn có hàng chục ghi chú, bài giảng và tài liệu đọc, công cụ dẫn bạn đi qua từng bước, ghép tóm tắt với các sản phẩm như slide, câu hỏi trắc nghiệm và thẻ ghi nhớ (flashcard), tất cả chỉ dựa trên tài liệu môn học bạn đưa vào. Thứ ba là thêm kiểu câu hỏi: trả lời ngắn, chọn nhiều đáp án và điền vào chỗ trống; sau khi làm bài hoặc ôn flashcard, bạn có thể hỏi notebook để biết nên tập trung vào phần nào tiếp theo. Với người học thiết kế, đây là cách nhanh để ôn lý thuyết (màu sắc, typography, lịch sử thiết kế) từ chính giáo trình và ghi chú của mình; nhưng phần thực hành vẫn phải làm bằng tay trong phần mềm. Google dẫn người dùng tới notebook.google để thử. ColorME chưa thử.

Đọc thêm

Thêm một bộ nhận diện bảo tàng đáng xem. Ngày 16/10, Abduzeedo cũng giới thiệu bộ nhận diện mới của Gunnersbury Park Museum ở phía tây London, do studio Wiedemann Lampe làm nhân dịp 100 năm. Hệ thống dựng trên các biểu tượng vẽ tay (chim, bàn tay, mặt trời, con mắt, bình hoa) lấp đầy hình một cái cây và một bảo tàng; công viên dùng màu xanh lá, bảo tàng dùng màu tím, và hệ thống biển chỉ đường màu vàng có biểu tượng được sơn lớn trên lối đi, biến cuộc đi dạo thành một cuộc truy tìm kho báu. Đặt cạnh Nature Museum ở tin thứ hai, đây là hai cách rất khác nhau để một bảo tàng trở nên gần gũi hơn.

Tin sáng tạo quốc tế được cập nhật mỗi ngày trong mục Newsroom của Blog ColorME. Hai bản tin gần nhất: Godox A2 gắn đèn flash xenon lên iPhone và Mari 8.0 có Hex Tile chống lặp texture. Mỗi tin là phần tóm tắt do ColorME tự viết; hình ảnh thuộc về các đơn vị được ghi dưới từng hình, và chi tiết đầy đủ nằm ở nguồn gốc được dẫn dưới từng tin.